Sau khi biết mình đi thực tập không lương, một đứa bạn của mình đã hết sức quan ngại về điều này. Nó còn chia sẻ cho mình một bài báo rất hay: Thực tập không lương hay nô lệ thời hiện đại?
Trước tiên mình sẽ tóm tắt một số "mất mát" khi đi thực tập không lương:
1. Sinh viên phải tự lo chi phí sinh hoạt, đi lại, bảo hiểm, chi phí thực tập,...
2. Tỉ lệ được nhận vào làm chính thức sau khi thực tập thấp
3. Các nhà tuyển dụng không đánh giá cao kinh nghiệm thực tập không lương
4. Thực tập sinh thường được giao những công việc buồn tẻ
5. Chi phí cơ hội cho việc thực tập không lương khá lớn, đánh đổi bằng tiền lương nếu đi làm những công việc khác
6. Lãng phí thời gian, tiền bạc nhưng không học thêm được điều gì
7. Dễ bị nản và bỏ dở giữa chừng
Thực sự đọc xong những dòng trên thì thấy đi làm không lương thật là thảm. Nhưng bản thân mình thấy có những thứ đáng để đánh đổi.
Có người từng nói: Đừng đi làm vì tiền, hãy đi làm vì kinh nghiệm. Ý muốn nói, đừng làm những công việc chỉ đem lại tiền nhưng không mang lại kinh nghiệm gì cho bản thân. Mình thấy câu này rất đúng. Tiền rồi cũng dùng hết, còn kinh nghiệm sẽ giúp mình kiếm được tiền. Trong trường hợp đi thực tập không lương cũng vậy. Tiền không phải cái cần chú ý, mà là học được gì từ công việc đó. Một thực tế khá khốc liệt rằng bạn sẽ chẳng là cái đinh gì khi chọi lại rất nhiều người có kinh nghiệm khác khi ứng tuyển vào một vị trí nào đó. Bạn muốn có công việc tốt, bạn phải bắt đầu từ con số 0.
Xét ở một góc độ khác, thực tập không lương chính là bạn bỏ thời gian, công sức ra để đi học những kĩ năng, kiến thức cần thiết, mà đó lại là những kiến thức sâu sát nhất với công việc thực tế mà bạn sẽ làm trong tương lai, thay vì ngồi nghiên cứu lý thuyết trên giảng đường. Bạn sẽ tốn tiền học phí cho việc học ở trường, vậy tại sao lại tiếc tiền cho việc học ở một công ty?
Bạn sẽ nói rằng người ta thường giao những công việc vớ vẩn, lặt vặt và tẻ nhạt cho bạn làm để tiết kiệm chi phí cho công ty. Mình công nhận rằng rất nhiều doanh nghiệp làm như vậy. Thực sự là họ đang bóc lột sức lao động của sinh viên. Một đứa bạn khác của mình đã từng nhận công việc thực tập với công việc là lên kế hoạch đăng bài chi tiết trong 3 tháng cho fanpage với tần suất 1 bài/ ngày đồng thời phải tự viết content cho từng bài đó. Mỗi bài được trợ cấp 30K. Và kế hoạch phải hoàn thành trong một tuần. Bạn mình đã bỏ việc ngay sau đó bởi nó bóc lột chất xám quá mức. Nhưng không phải doanh nghiệp nào cũng vậy.
Công việc mà mình đang làm có thể nói là tốn rất nhiều não. Và mình cảm thấy như đang ngập mặt trong một mớ hỗn loạn. Nhưng mình nhận lại được gì? Mình được chỉ dẫn rất tận tình, kể cả những vấn đề có thể không liên quan trực tiếp đến mình. Những sự giải thích cặn kẽ đó giúp mình hiểu rõ hơn về cách vận hành, hoạt động của doanh nghiệp. Bên cạnh đó, mình cũng được tham gia liên hệ, gặp gỡ đối tác,... qua đó có thể mở rộng mối quan hệ cũng như hiểu rõ hơn về cách thức làm việc với đối tác. Những công việc khác mình làm cũng giúp trau dồi khả năng giao tiếp, copywriter,...
Mặc dù vậy, mình phải công nhận là mình tốn rất nhiều thời gian, chi phí cho công việc đó. Đổi lại, mình nhận được những thứ mình muốn. Theo mình, một công việc thực tập không lương có lợi hay không phụ thuộc vào từng công việc, từng doanh nghiệp cụ thể và phụ thuộc vào mục tiêu của chính bản thân bạn. Nếu bạn cảm thấy không có ích lợi gì từ việc đang làm. Ok, bỏ!
Còn nếu không, đừng nản chí mà hãy cố gắng tới cùng! NO PAIN NO GAIN!
